O fotoğrafı çeken gazetecinin kaleminden 36 yıl önce Halepçe: Çocuklar oynarken yakalandılar zehirli ölüme

Ramazan Öztürk

Bugün 16 Mart. 36 yıl önce, Irak diktatörü Saddam, Halepçe’de kimyasal bombalarla 6 bine yakın Kürt sivil insanı katletti, dünya seyirci kaldı. Geçen yıl Rusya diktatörü Putin, Ukrayna’yı işgal etti, sivil insanların tepesine bombalar yağdırdı, hala da devam ediyor. Bugün İsrail Gazze’de, egemen güçler de Suriye’nin bir bölümünde aynını yapmaya devam ediyor, binlerce sivil ölüyor, yüz binlercesi sığınmacı oluyor ama değişen bir şey yok, dünya yine seyirci.

Saddam Rejimine beklenen tepki gösterilseydi, yapmış gibi değil de gerçekten cezalandırılsaydı Sırplar, Bosna ve Kosova’da, İsrail Filistin’de, Ruslar Çeçenistan’da, Hutu iktidarı Ruanda’da, Esad Suriye’de, ISID Ortadoğu’da, Putin de bugün Ukrayna’da aynı cüreti gösteremezdi. Unutmayalım, her sessizlik, felaketle sonuçlanacak başka bir saldırının yolunu açıyor. Yarın kim bilir sırada hangi ülkeler var.

İnsanlık da öldü

16 Mart 1988 günüydü. “Irak savaş uçakları, Kürdistan bölgesinde Halepçe ve çevresine kimyasal bombalar attı. Bu Kürt halkına karşı bir katliamdı, bir soykırımdı.

Zehirli bombalar şehre düşerken hava çürük elma kokusuyla kirlendi. Binlerce insanın çığlıkları göğe yükseldi. Hayvanlar öksürür gibi garip sesler çıkararak öldü. İnsanlar kaçmaya çalışırken zehirli gazlar da hızla yayıldı. Nefes alamayanlar yere düştü. Kısa sürede sokaklar can çekişerek ölen insan cesetleriyle doldu. Kimileri de sofra başında, kapı eşiğinde, çocuklar oynarken yakalandılar zehirli ölüme.

Şehrin dışında ise toplu halde cesetler.. Adını koyamadığınız garip bir duygu hali. Daha doğrusu, insanı, insanlığından utandığı bir durum. Ölümün ağır kokusu her yerde. Bir sokak, 47 numaralı evin kapı önü. Bir baba, Ömer Hawar, kucağında bebeği, basamakta yığılmış halde.. Bebeğin yüzü morarmış. Savaş nedir bilecek yaşta değil ama savaş kurbanı. Kimyasalın küle benzeyen tozu üzerlerine sinmiş. Bu manzara bile tek başına savaşın ne kadar kirli, ne kadar acımasız olduğunu gösteriyor. Aynı zamanda insanı, insanlığından utandırıyor. Hangi kinin, hangi nefretin sonucuydu? Hangi çıldırmış zihniyet yapabilirdi bunu? 6 bine yakın insanla birlikte şehir de ölmüştü ama bu aslında ‘insanlığın’ da ölümüydü..

Bu yazı Ramazan Öztürk’ün Facebook paylaşımından alınmıştır