Adalet Bakanlığı’nda Yeni Daire: Faili Meçhuller İçin Adım mı, Geç Kalmış Hamle mi?

Adalet Bakanlığı bünyesinde 7 yeni daire başkanlığı kuruldu. Bunlardan en dikkat çekeni ise Faili Meçhul Suçları Araştırma Daire Başkanlığı oldu. Kararın, son dönemde kamuoyunda geniş yankı uyandıran bazı dosyalarla bağlantılı olduğu değerlendirilirken, 1990’lı yıllardan bu yana aydınlatılmamış binlerce faili meçhul cinayet yeniden gündeme geldi.

Gülistan Doku soruşturmasında yaşanan son gelişmeler sonrası kamuoyunda benzer dosyaların da yeniden açılması yönündeki talepler arttı. Özellikle Rabia Naz, Rojin Kabaiş, Yelda Kaharman, Nadira Kadirova ve Rojwelat Kızmaz gibi isimlere ilişkin dosyalar tekrar tartışılmaya başlandı.

Bakanlıkta 7 Yeni Başkanlık Kuruldu

Yeni yapılanma kapsamında kurulan başkanlıklar şöyle sıralandı:

• Adli Emanet Daire Başkanlığı
• Doğal Afet ve Kazalar Daire Başkanlığı
• Faili Meçhul Suçları Araştırma Daire Başkanlığı
• Kamu Düzeni, Dijital Ortam Güvenliği ve Dezenformasyonla Mücadele Daire Başkanlığı
• Örgütlü, Narkotik ve Ekonomik Suçlar Daire Başkanlığı
• Terör Suçları Daire Başkanlığı
• Terörizmin Finansmanı ve Aklama Suçları Daire Başkanlığı

Akın Gürlek, yeni daireye ilişkin yaptığı açıklamada, “Toplum vicdanında derin iz bırakan faili meçhul olayların aydınlatılması için kurumsal kapasitemizi güçlendiriyoruz” ifadelerini kullandı.

Yakın Dönem Dosyaları Yeniden Gündemde

Son yılların en dikkat çeken kayıp vakalarından biri olan Gülistan Doku dosyası dışında, Hürmüz Diril ve Şimuni Diril olayı da kamuoyunda yankı uyandırmıştı. Şimuni Diril’in cansız bedeni bulunurken, Hürmüz Diril’den ise yıllardır haber alınamıyor.

Bir diğer önemli dosya ise Tahir Elçi cinayeti oldu. 2015 yılında öldürülen Elçi’ye ilişkin davada sanık polisler beraat etti, cinayetin faili ise bulunamadı.

Roboski Dosyası da Tartışılıyor

2011’de Roboski’de 34 sivilin savaş uçaklarıyla öldürüldüğü olay da faili meçhul başlığı altında yeniden hatırlatılıyor. Sorumlular hakkında dava açılmaması ve karar mekanizmasının açıklanmaması eleştirilerin odağında yer aldı.

1990’lı Yılların Ağır Mirası

İnsan hakları örgütlerinin verilerine göre 1980-2011 yılları arasında en az 2 bin 872 faili meçhul cinayet kayıtlara geçti. En yoğun yıl ise 510 vakayla 1993 oldu.

Kamuoyunda ise özellikle Kürt meselesi bağlamında sık sık 17 bin faili meçhul cinayet iddiası gündeme geliyor. Resmi olmayan bu rakam, yıllarca devreden dosyalar ve kayıp başvurularıyla ilişkilendiriliyor.

Dosyaların Büyük Bölümü Kapatıldı

Faili meçhul cinayetler ve zorla kaybettirme vakalarına ilişkin açılan soruşturmaların büyük bölümünde takipsizlik, zamanaşımı veya beraat kararları verildi. Bu nedenle yeni kurulan dairenin geçmiş dosyaları gerçekten açıp açmayacağı, yoksa yalnızca güncel vakalarla mı sınırlı kalacağı merak konusu oldu.