Avrupa Konseyi Bakanlar Komitesi’nden Demirtaş ve Yüksekdağ için tahliye çağrısı

 Avrupa Konseyi Bakanlar Komitesi, Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi’nin (AİHM) Selahattin Demirtaş hakkındaki kararlarının uygulanmasını yeniden ele aldı. 15-16 Eylül tarihlerindeki toplantının ardından yayımlanan kararda, Demirtaş ile eski HDP Eş Genel Başkanı Figen Yüksekdağ’ın derhal serbest bırakılması yönündeki çağrı tekrarlandı.

Komite, Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi’nin 46’ncı maddesine de dikkat çekti. Buna göre taraf devletler, AİHM’nin kesinleşmiş kararlarına uymakla yükümlü.

YENİ YASANIN DEMİRTAŞ DOSYASINA ETKİSİ

Toplantıda Türkiye’de Barış ve Demokratik Toplum Süreci kapsamında kabul edilen “Milli Dayanışma ve Toplumsal Bütünleşmenin Güçlendirilmesi” yasası da gündeme geldi.

Düzenleme, belirli koşullar altında PKK/KCK ile bağlantılı bazı soruşturma ve davalarda soruşturmanın veya cezaların infazının ertelenmesine imkan tanıyor.

Bakanlar Komitesi, Demirtaş dosyasındaki başvurucuların bu düzenlemenin kapsamına girip girmediğine ilişkin Ankara’dan ayrıntılı bilgi bekliyor. Yasanın nasıl uygulanacağı, hangi sonuçları doğuracağı ve yürürlüğe giriş takvimi de dosyanın bundan sonraki değerlendirmesinde yer alacak.

Kararda, Demirtaş ve Yüksekdağ’ın serbest bırakılması için mevcut hukuki imkanların kullanılması gerektiği belirtildi. Yeni yasanın uygulanması da bu kapsamda değerlendiriliyor.

MİLLETVEKİLLERİN SİYASİ İFADELERİNE ANAYASAL GÜVENCE

Dosyanın daha geniş çerçevesinde ise Türkiye’de milletvekillerinin siyasi ifadeleri nedeniyle karşı karşıya kaldıkları hukuki süreçler bulunuyor.

Komite, dosyadaki diğer başvurucuların serbest bırakılmış olmasını kayda geçirirken, iç hukukta devam eden süreçlerin sonuçlarına ilişkin bilgi istedi. Burcu Çelik Özkan ve Aysel Tuğluk hakkında kesinleşen mahkumiyetler açısından da sonuçların ortadan kaldırılmasına yönelik bireysel tedbirler gündemde.

Kararın genel tedbirler bölümünde Anayasa’nın 83’üncü maddesindeki milletvekili güvencelerine ve milletvekillerinin demokratik sistemdeki özel konumuna dikkat çekildi. Siyasi tartışma ve çoğulculuğun korunması, özellikle de muhalefet siyasetçilerinin siyasi ifadeleri bakımından ele alındı.

Bu kapsamda Meclis’e gönderilen dokunulmazlık fezlekelerinin sayısı da izlenecek. Ankara’dan, fezlekelerin ne kadarının muhalefet milletvekillerine ilişkin olduğuna dair istatistiki bilgiler de bekleniyor.

BİR SONRAKİ DEĞERLENDİRME ARALIK’TA

Bakanlar Komitesi, Demirtaş ve Yüksekdağ dosyasındaki bireysel tedbirleri Aralık 2026’daki 1577’nci toplantısında yeniden ele alacak.

Türkiye’de milletvekillerinin siyasi faaliyetlerine ilişkin daha geniş kapsamlı tedbirlerin değerlendirilmesi ise Mart 2027’deki toplantının gündeminde olacak.