Anadili Gününde Anadilde Şiir Kitapları: Akın Yanardağ ve Mehmet Çetin’in yeni şiir kitapları yayında

Daha çok Kürtçe / Kirmannckî kitaplar yayımlayan Vate Yayınları, Mehmet Çetin ve Akın Yanardağ’ın yeni şiir kitaplarını yayımladı.

9 Kasım 2020’de kaybettiğimiz Şair Mehmet Çetin’in ‘‘Tilsime Kirmancîyê’’ adlı yeni bir kitabı ile yeni basımı yapılan ‘‘Surêdar’’ isimli kitapları, 21 Şubat Uluslararası Dünya Anadili Günü etkinliklerinin yapıldığı şu günlerde okuyucuyla buluştu.

Kirmancki/Zazakî (Kürtçe) ve Türkçe şiirde gövdeleşmiş isimlerden biri olan Mehmet Çetin’in, ‘‘Tilsimê Kirmacîye’’ kitabı, 1980’li yıllarda cezaevlerinde ve cezaevi sonrası yazdığı şiirlerle birlikte, Dersimin ünlü direnişçisi Saan Ağa için yazdığı, son süreçlerine kadar üstüne çalıştığı ama tamamlayamadığı destansı şiirinden oluşuyor.

Geniş bir coğrafyaya yayılan bu şiirler atmosferiyle, okuyucuyu şiire çağırma ve oradan duyma haliyle içerikleri, kapsamı ve diliyle Kürtçe yazınında ilgili yerini temellendiriyor ve poetik-etik/estetik tavrıyla önemli bir ivme kazandırıyor dile. ‘‘Yol anadilsiz yürünmez’’ diyen Mehmet Çetin, anadille edebiyat yapmaya başladığında, yazar ismini de anadilinde paranteze alıp ‘‘Usenê Qeremanî’’ ismiyle yaşam sürdürmüştü.

Kitaptan:

‘‘hîrayîna dîna vengê asparê ma de bîye teng a waxt

silo vat verê adirê to de qesa xirabine nêna vatene

hama no cemat sahad [şahid] bo ke çîyode xelet kena ti

roce yena teselîya xo ke ma ra gurete dore yena to

vana ez demîs mebî ma rehet verdanê hina, heywax

na xamîye lete bi lete kirmancîye kena rut û repal

to ê derbê hukmatî dî a waxt na yena to vîrî hey wax”

 

Akın Yanardağ’dan ‘Eflatun Kapı’

Dersim’li bir diğer şair Akın Yanardağ’ın dördüncü şiir kitabı ‘‘Çêbero Eflatûn’’ da geçtiğimiz günlerde raflarda yerini aldı.

‘‘Çêbero Eflatûn’’ Akın Yanardağ’ın ilk Kirmanckî kitabı olma özelliği taşıyor. Daha önce üç Türkçe şiir kitabı yayımlanan Yanardağ; UNESCO tarafından ‘tehlike altında olan diller’ kategorisinde gösterilen anadili Kirmanckî’de (Zazaca) edebiyat yapmakta ısrar ediyor.

Kitaptan:

‘‘vace ci rê

her tim domanîye de maneno însan

zê tîce, zê şilîya usarî aqil der a

vengê to der o, qedrê zerrî ya to de

tamê rocanê verênan de findeno ez

çîrokê verê adirî, awka verê banî

têde mi ra ênê şonê keyfê ziwanî

kamî zanenê ke baxçê to beno huşk

pelçimê dare de zeman nêbeno zerg

şona kotî şo, game bi game royê to der o

zê boya vaşî, timî pê to ra êna domanîye

xizmet bike domanîya xo bimune zerrî de

vace ci rê, welatê însanî yo, reyna nêbeno’’