Ekoloji

Mardin’de projeler büyüyor, köyler boşalıyor: Ekolojik yıkımın sonucu göç

Mardin’de son yıllarda artan taş ocakları, enerji projeleri ve madencilik faaliyetleri Meclis gündemine taşındı. DEM Parti’li Beritan Güneş Altın, düzenlediği basın toplantısında bölgedeki çevresel tahribatın hem doğayı hem de gündelik yaşamı doğrudan etkilediğini belirtti.

Güneş, özellikle taş ve mermer ocaklarının sayısındaki artışa dikkat çekerek, bu faaliyetlerin yeraltı sularını tehdit ettiğini ve tarımsal üretimi düşürdüğünü söyledi.

Patlatmaların köylerde sarsıntıya yol açtığını, evlerde hasar oluşturduğunu ve yoğun toz nedeniyle hava kirliliğinin arttığını dile getirdi.

Ocaklara yakın bölgelerde yaşayanların sağlık riskleriyle karşı karşıya olduğunu da ekledi.

Mazıdağı’na bağlı Kerşaf köyünde, köylülerin itirazlarına rağmen taş ocağı ve mezbaha projesinin sürdüğünü belirten Güneş, “Bu bir yatırım değil, köyde yaşamı bitiren bir süreç” dedi. Benzer şikayetler Nusaybin ile Midyat arasındaki Beyazsu bölgesinden de geliyor: Burada faaliyet gösteren tesisler nedeniyle tarım alanları zarar görence tarımsal faaliyet yürütemeyen köylüler göç etmeyi düşüniyor.

ENERJİ PROJELERİ DE ELEŞTİRİLERİN HEDEFİNDE

Güneş enerjisi santrallerinin (GES) meralar ve tarım arazileri üzerine kurulmasına tepki gösteren Güneş, Savur ilçesinde mahkemenin iptal ettiği bir GES projesinin küçük değişikliklerle yeniden gündeme getirildiğine işaret etti.

Rüzgar ve biyokütle enerji projelerinin de benzer tartışmalar yarattığını kaydeden Güneş, bazı yatırımların ormanlık alanlar ve arkeolojik sit bölgeleriyle çakıştığını söyledi. Bölgedeki sanayi tesislerinin ise hava kalitesi ve insan sağlığı üzerinde olumsuz etkiler yarattığını dile getirdi.

Çevresel etki değerlendirme (ÇED) süreçlerinin yeterince şeffaf yürütülmediğini savunan Güneş, denetim mekanizmalarının etkin işlemediğini belirterek, tarım alanlarının ve meraların korunması, çevreye zarar veren faaliyetlerin durdurulması ve bağımsız denetimlerin artırılmasını istedi.

×Polen Ekoloji Kolektifi’nin 1 Nisan’da yayımladığı rapora göre Mardin ve ilçelerindeki maden ruhsatları ve ÇED onayları ise şu şekilde :

MARDİN’DE MADEN RUHSAT İHALELERİ:

Maden ve Petrol İşleri Genel Müdürlüğü (MAPEG), 2023 yılı başından 2025 yılı sonuna kadar açtığı maden ihalelerinde Mardin’de toplam 17 ayrı ruhsat sahasını satılığa çıkardı. Bunlardan 9 adet ruhsat sahasının maden şirketlerine satışını gerçekleştirdi. İhalelerde satılığa çıkarılan ruhsat sahalarının toplam alanı 2.513 hektar (3.520 futbol sahası genişliğinde). Satılan ruhsat alanlarının toplam alanı ise 1.312 hektardır (1.838 futbol sahası genişliğinde).

Kaynak:Polen Ekoloji Kolektifi

Merkez ilçedeki bu maden ruhsat alanı, Eryeri’ne 1000 m, Mardin Merkez’e 1800 m, Çiftlikköy’deki tarım alanlarına 1000 m, Deyrulzafaran Manastırına 2200 m uzaklıkta.

Bu maden ruhsat sahası Dargeçit İlçesi’ne 3.000 m, Dargeçit Devlet Hastanesi’ne 4.500 m, Mar Gwargis Kilisesi’ne 1.000 m, Kumdere köyüne 850 m uzaklıkta.

Derik ilçesinde maden ruhsat sahaları: soldaki sarı renkli alan 606 hektarlık alan kaplıyor: tarım alanlarını ve Ilıca köyü hanelerini içine alıyor. Tepebağ köyüne uzaklığı 490 metre.

TAŞINMAZ KOMİSYONU KARARLARIYLA SATILAN MADEN RUHSATLARI:

Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı’na bağlı Taşınmaz Komisyonu 2022 yılı başından Şubat 2026’ya kadar Mardin’de henüz ÇED sürecinin başlatılmadığı toplam 33 adet ruhsat sahasını ‘İHALESİZ’ olarak maden şirketlerine sattı. Bu satışlar, ‘Taşınmaz Komisyonu Kararları’ kapsamında ‘ŞİRKETLERİN TALEPLERİNE’ istinaden gerçekleştirildi.

Satılan ruhsatlar içinde 9 adet dekoratif taş ocağı sahası var. Bunların 3 tanesi Şerzer İnşaat Hafriyat A.Ş.’ye ait. Ayrıca 8 adet fosfat madeni ruhsat sahası bulunuyor. Bunların 4 tanesi Bölünmez Madencilik Sanayiine, 3 tanesi de Vefa Group Mad’a ait. 7 tane de kalker ocağı ruhsat sahası var.

ÇED SÜRECİNDEKİ MADEN PROJELERİ:

Mardin’de 2023 yılı başından 8 Şubat 2026’ya ÇED sürecinde 37 adet maden projesi bulunuyor. Kalker ocakları ve 6 adet petrol arama sondajlarını mermer ocağı projeleri takip ediyor.

Dersim Gazetesi